Saturday, March 22, 2014

अनुवाद ३: He Wishes for the Cloths of Heaven


विल्यम यीट्सची ही १८९९ मधली प्रसिद्ध कविता. ही कविता सिनेमा, टीव्ही मालिका आणि इतरही पुस्तकांमधून वापरली गेली आहे असं विकी सांगतं.
या कवितेचा अनुवाद करता करता मला एक सयामी कविता सुचली, यीट्सच्या कवितेची जुळी बहीणंच जणु. तिला नाही म्हणणं अशक्यच होतं म्हणून अनुवादाचा दुसरा भाग म्हणजे ती सयामी कविता. कृष्णाच्या नजरेतून यीट्सची कविता कशी दिसेल असं काहीसं त्या सयामी कवितेचं स्वरुप आहे.
 
Had I the heavensembroidered cloths,
Enwrought with golden and silver light,
The blue and the dim and the dark cloths
Of night and light and the half-light,
I would spread the cloths under your feet:
But I, being poor, have only my dreams;
I have spread my dreams under your feet;
Tread softly because you tread on my dreams
- William Butler Yeats


तेरे लिए सपनों की चादर बुनुं


प्रिय,
दैवदत्त एखादा शेला असता,
सोनेरी आणि चंदेरी प्रकाशलहरींनी विणलेला,
गर्द निळ्या, सावळ्या रंगाचा,
अंधाराची सळसळ, दिवसाचे लख्खं लावण्य आणि संध्याकाळचे बावरपण कोरलेला
तर
तुझ्यासाठी त्याच्या पायघड्याही घातल्या असत्या.
पण कफल्लक माणसाकडे फक्त स्वप्नं असतात....
जssरा जपून पाऊल टाक
प्रिय,
त्या कोवळ्या स्वप्नांची मलमल मी तुझ्यासाठी पसरवली आहे.


----सयामी कविता----

॥सत्यभामा॥

बयो,
तुझे चंचल पाऊल
पृथ्वीच्या अहंकारी टोकावर ठेवशील
तर कोण चकमक उडेल (आता स्त्रियांच्या मत्सराचे नवे दाखले नकोच आहेत मला)
हा माझा दैवदत्त शेला-
सोनेरी आणि चंदेरी प्रकाशलहरींनी विणलेला,
गर्द निळ्या, सावळ्या रंगाचा,
अंधाराची सळसळ, दिवसाचे लख्खं लावण्य आणि संध्याकाळचे बावरपण कोरलेला,
त्याच्याच
तुझ्यासाठी पायघड्या घालतो.

॥राधा॥

तुझ्या झिजलेल्या पावलांवर
कोणती नक्षी काढु राधे?
तुझ्या वाटेवर मी माझे श्यामल डोळे पसरेन
माझ्या स्वप्नांमधून मग तू चालत जाशील!!

Tuesday, March 18, 2014

अनुवाद २: Poor Old Lady



ही कविता(!) टाईम्सच्या यादीत का आली याचं मला कुतुहल आहे. खरं म्हणजे याला फार तर बडबडगीत म्हणता येईल! बहुदा हे version रोज बोनचं आहे. मला हे वाचून सगळ्यात आधी 'साताऱ्याचा म्हातारा
शेकोटीला आला' हे कुठल्याही सहलीतलं must sing गाणं आठवलं.

Poor old lady, she swallowed a fly.

I dont know why she swallowed a fly.

Poor old lady, I think shell die.


Poor old lady, she swallowed a spider.

It squirmed and wriggled and turned inside her.

She swallowed the spider to catch the fly.

I dont know why she swallowed a fly.

Poor old lady, I think shell die.


Poor old lady, she swallowed a bird.

How absurd! She swallowed a bird.

She swallowed the bird to catch the spider,

She swallowed the spider to catch the fly,

I dont know why she swallowed a fly.

Poor old lady, I think shell die.


Poor old lady, she swallowed a cat.

Think of that! She swallowed a cat.

She swallowed the cat to catch the bird.

She swallowed the bird to catch the spider.

She swallowed the spider to catch the fly,

I dont know why she swallowed a fly.

Poor old lady, I think shell die.


Poor old lady, she swallowed a dog.

She went the whole hog when she swallowed the dog.

She swallowed the dog to catch the cat.

She swallowed the cat to catch the bird.

She swallowed the bird to catch the spider.

She swallowed the spider to catch the fly,

I dont know why she swallowed a fly.

Poor old lady, I think shell die.


Poor old lady, she swallowed a cow.

I dont know how she swallowed a cow.

She swallowed the cow to catch the dog.

She swallowed the dog to catch the cat.

She swallowed the cat to catch the bird.

She swallowed the bird to catch the spider.

She swallowed the spider to catch the fly, I dont know why she swallowed a fly.

Poor old lady, I think shell die.


Poor old lady, she swallowed a horse.

She died, of course.


"एक बिचारी म्हातारी"

 

म्हातारीच्या बोळक्यामधून थेट शिरली माशी

माहीत नाही शिंकेतून की बाहेर येते कशी

म्हातारीच्या खपतीची बातमी आली काय?

 

म्हातारीच्या हाती गावला काळा सावळा कोळी

गिळला त्याला, पोटामध्ये राडेबाज ढवळी

कोळ्याच्या जाळ्यामध्ये माशी अडकेल काय?

म्हातारीच्या खपतीची बातमी आली काय?

 

म्हातारीनं शॊधून गिळला टिंग्या टवळा पक्षी

पक्षी गिळला म्हातारीनं गाव आहे साक्षी

पक्ष्याच्या चोचीमध्ये कोळी गावेल काय?

कोळ्याच्या जाळ्यामध्ये माशी अडकेल काय?

म्हातारीच्या खपतीची बातमी आली काय?




 


म्हातारीचं डोकं फिरलं गिळून टाकलं मांजर

डोळे चोळा, नीट बघा, हिंडत होतं लाजरं

म्हातारीच्या पोटामध्ये पक्षी आणि साय

पक्ष्याच्या चोचीमध्ये कोळी गावेल काय?

कोळ्याच्या जाळ्यामध्ये माशी अडकेल काय?

म्हातारीच्या खपतीची बातमी आली नाय?
 
 
म्हातारीनं मांजर गिळलं, गिळून टाकलं कुत्रं

हाश्य नाही हुश्य नाही ढेकर दिला मात्र

कुत्र्याच्या सपाट्यात मांजर गवसेल काय?

मांजराला लुसलुशीत पक्षी सापडेल काय?

पक्ष्याच्या चोचीमध्ये कोळी गावेल काय?

कोळ्याच्या जाळ्यामध्ये माशी अडकेल काय?

म्हातारीच्या खपतीची बातमी येणार हाय
 
 
म्हातारीचं घडा भरला गिळली गाय काशी

हाडे गेली मस्णामध्ये राहु आला राशी

कुत्र्याच्या पेकाटात गाईचा पाय

कुत्र्याच्या सपाट्यात मांजर गवसेल काय?

मांजराला लुसलुशीत पक्षी सापडेल काय?

पक्ष्याच्या चोचीमध्ये कोळी गावेल काय?

कोळ्याच्या जाळ्यामध्ये माशी अडकेल काय?

म्हातारीच्या खपतीची बातमी आली काय?

 

ऎकावं ते नवल आख्खा घोडा गिळला माय

म्हातारीच्या खपतीची बातमी आली हाय
 

Monday, March 17, 2014

अनुवाद १: Hope is the Thing with Feathers


Hope is the thing with feathers

That perches in the soul,

And sings the tune without the words,

And never stops at all.

 

And sweetest in the gale is heard;

And sore must be the storm

That could abash the little bird

That kept so many warm.

 

Ive heard it in the chilliest land

And on the strangest sea;

Yet, never, in extremity,

It asked a crumb of me.

- Emily Dickinson


"आशेला पंख असतात"

 
आशा म्हणजे छोटा पक्षी
आत्म्यावरची साक्षर नक्षी
गाण्यामधल्या तरल स्वरांवर
अखंड झुलणारी गुलबक्षी

 
समुद्रवारे फणफणणारे
उन्मादाचे वादळ रे
चिरडून जाईल सहजपणे हे
छोटे पाखरु गाणारे

 
पक्षी पण बर्फात उगवले
सागरमाथ्यावरुन उडाले
पंखांवर स्वप्नांना पेरुन
निर्मोही ते भिरभिरले